Kraj-obraz

W chińskim mieście Jingdezhen największe skupisko pracowni ceramicznych znajduje się na terenie przedzielonym torami kolejowymi. Ich budowa wymagała żłobienia w skarpach, które w brutalny sposób odsłoniło warstwy ziemi. Ten swoisty przekrój geologiczny ukazuje strzępy plastikowych toreb, worków i banerów, przeplatających się z odłamkami porcelanowych naczyń. Gdzieniegdzie o odzyskanie przestrzeni walczy jeszcze roślinność. Tworzy się wielobarwny kolaż, przerażający i zarazem fascynujący.

Pejzaż jest ważnym tematem chińskiej kultury. Wzory kopiowane są z pokolenia na pokolenie, a inwencja autorska wciąż należy do rzadkości. Praca jest próbą wiernego odtworzenia chińskiego krajobrazu, ale w alternatywny sposób. Pochodzące z tego miejsca plastikowe odpady posłużyły mi jako medium do stworzenia dekoracji na tradycyjnych porcelanowych formach. Pod wpływem wysokiej temperatury plastik deformował się, rozdzierał i rozpływał na powierzchni naczynia, po czym zastygał, gwałtownie pozbawiony ciepła. Proces tworzenia przypominał malarstwo – nakładając poszczególne warstwy syntetycznych powłok, uzyskiwałam stopniowe nasycenie kolorów: od błękitu po granat.

W przestrzeni miasta ziemia-glina wydawała się być bezradna wobec pasożytujących na niej śmieci. Bardzo trudno było wydobyć obce elementy, które weszły z nią w toksyczną relację. Projekt odwraca tę dynamikę. Plastik przejdzie proces utraty kolorów oraz swej materialności, by ostatecznie przerodzić się w nicość – w przeciwieństwie do porcelanowego przedmiotu, który naznaczony jest gwarancją nieśmiertelności. Za kilka, kilkanaście, kilkadziesiąt lat pozostanie jedynie biel – w kulturze chińskiej symbol śmierci, żałoby i pustki, w europejskiej za to – niewinności i czystości. Praca składa się z czterech naczyń. Zgodnie z wierzeniami Chińczyków wymowie tej liczby przypisywane jest znaczenie śmierci, dlatego też zazwyczaj się jej unika. Ma ona także dla mnie wymiar symboliczny, gdyż odnosi się do pytania o kres i konsekwencje eksploatacji natury przez człowieka.